Tuesday, July 10, 2012

`` Rajmala ba Tripurar itihas `` kouba lairikta iramba meetei gi itihas Parubada

Handak ta  N Y da pangthokkhiba Bangla gi boi mela da Kalkata  dagi  saruk yakhiba book stall  amada lairik asi thengnakhi. Hairiba lairik asida meetei gi matang da yamna changkhonna iba thengnakhi. mamang ngeida lairik asigi maming amadi line ama ani di pajakhi. aduga Lairik asigi writer Kailashchandro Singha na karamba maongda meetei singbu khangbirammi haibadudi mayek sengkhide. Lairik asi thengrubadadi matam duda makhoina meetei sibu kari oina uramge haibadusu mamut tana khangba ngamme.


RAJMALA `` gi chepter ama oina Meetei gi matang da chena 10 muk thengnakhi. hairiba odhay asidata nattana mafam atei dasu Meetei / Manipur gi matang da thoudok wathok kaya thengnajei. toubatabu lairik asida panlamba pumnamak loukhat pa yadrabasu meetei gi maram da matamdugi oiba obostha adudi khara makhei akhoina khangba ngammi, akhoigi asengba itihas thigatpada yamna maru oiba hiram kaya su irammi. Matamduda iramba English writer , Bengali writer amadi meetei gi puwariga punna pabinaraga compare touduna chayetnaba point kharadi bhab taba ngamle.
   Chahi 100 henna liraba lairik asi houjikki pathok singna amuk nouhounana yamna pamna panarakli. Koilashchandra Singha gi matangda amadi   ``Rajmala `` gi matangda mathang da blog ta kharatang oirasu neinajarakke khanli. Hairiba lairik sida Bishnupriya / Bishnupuriya / khalisa gi matangdasu wahei khara panlammi. Makhoi bu Cachhar machani , manipur da tungda khundarakpani hai.

Houjikki oinadi BLOG ki PATHOK  mayam na meetei gi maram da lairik asida kari panlammi haibado mikup kharatang louraga pabiro.






Saturday, June 9, 2012

Calgary gi wari ( Audioviduales ga konnana )


 




2011 da Phongkhiba chefong amada eigi lamkoi wari ama changyeng oina hapchakhi.   Blog asigi pathok mayamgi tamak amuk photo amadi vedio su hapchinduna share toujabani.


Calgary gi wari padringeida amuktang hanna City aduda leiriba meitei macha kharagi video ama yengsi



Mathang mathang changsanbirak u, asida Calgary gi video amamuk ngahak yengbi u, toubatabu amukkamuk blog asida hanjinbirak u.

http://www.youtube.com/watch?v=yDInB7od5C8&feature=related


Calgary city gi photo ama ;

Canada gi Alberta Province ki lalon itikki centre oiraba Calgary city ni. houjik houjik City asida meitei femily khara tang tana leire. Asida india gi Panjabi community  yamna khukkan panganba furup ama oina leiri. khudam oina asigi link asi yengbi u.
http://www.youtube.com/watch?v=kVnVKNMeC2A
Calgary da Ningol chakkoubagi photo khara .. (photo :  http://manipuricanada.org/ )







Calgary City da eina leiramba mafam ama -


 
Africa Day ga mari leinana sinlangba thouram amagi photo..

Africa Day ga mari leinaba video ama http://www.youtube.com/watch?v=rmDe4L1u26Q 



City asigi phajaba amana arts pu lambel da puthoktuna miyamgi pukning chingsinnaba hotnei, Chumnagi Gallary natraga studio - museum da thamba ta nattana sorok ta - lamjao da puthoktuna su mayambu yenghanli.

 Matang asiga mari leinaba video ama http://www.youtube.com/watch?v=xd0Ce029e7Q

Calgary City da leiba Meitei Femily khara ( photo : Manaranjan Sarungbam )







Calgary da pangthokpa Stampade festival gi photo khara....
 


Tuesday, May 29, 2012

ISWOR-GI THOUJAL NGAIBINU, ANGAMBA HOTNABI U


     Blog asi pabidringai da video si mikup kharatang yengbi kho. . .
              http://www.youtube.com/watch?v=U4vfVRIIAJI
 

     ISWOR   da thajaba thajadaba gi wa natte, LAI  lei - leite gi neinajaba natraga hangatchabasu natchade, eina haijaninglibadi, chumnagi mee ama oibagi thoufam thokpa thabak toubada  ninghannadana tougadabani, issworgi thoujal ngaiduna leigadaba natte. Ngasigi malem sida aonba purikliba natraga meeoibagi punsida yaipha-nungaiba purak khibase akhoi meeoibasingna hotnabadagini.   Ishagi,  imung manung gi, khunnai gi, jati gi amadi leibakki yipha nungaiba purakpa sisu akhogi hotnajabagi makha ponli. Akhoi gi khunnai dasu CHANGE ama purakke hairabadi khunnai asigi   mee-oi kanglup asigi hotnajabada leire, Eikhoi gi apambadu ISWOR  na chanbiduna pibirakkadaba natte.

    Handak eina leiriba Canada gi city MONTREAL da students ki  movement   (  http://www.youtube.com/watch?v=fcH2ca0nLuo ) amabu karamna miyam gi movement oihanlakkhi amadi miyamgi apunba khonjel bu leingak sason pairiba singna namhatpa ngamde haibado mayek sengna takkhi.  matangsida kupthana khangningba leiragadi links asida changbi u .......    http://www.cbc.ca/news/canada/montreal/story/2012/05/22/montreal-day-100-student-strike.html

Iramdam Bangladesh amadi thangnaba leibak India da thokkhiba thoudok kayagi pao singi wari tajaraga nungaiba kayasu leikhidabadi natte. touba tabu awa -ana gi pao na henna takkhi. Bangladesh ta leiriba akhoi gumba jatigoto songkhya loghu ( ethnic & linguistic minority ) pumnamakki punsida nongmagi thengnariba chaitheng amadi pendaba thoudok kayasi akhoi punna thengnaba ama chang i. Hourak fam mannadrabasu poristhiti na akhoi bu amatta oiba obosthan amda thambhirakkhi. Bangladesh kumba leibak amada akhoi gi LON amadi EENAT  ngakna leinaba hotnabada atoppa furup - jati singasu punna thabak toubinaba tai. Masing likpa akhoi gi wa thoupuribasing na amadi leingak sason  pairiba singna thousabidrabasu - tasinnadrasu tahannaba gati ama puthokpa tai. Matang sida Montreal gi student amagi wari do ningsingba yai. Mahak na haikhi , ( "Sometimes if a government refuses to listen to the people, we have to make them listen to us," said De Montigny, adding he's prepared to lose his semester over the tuition conflict.  .....yengbiu video asi http://www.youtube.com/watch?v=hyMrYn-SPS8) Sarkar pairiba natraga mari leinaba athority singna tasannadaba du tahannaba hotnaba ama chang i.   
ARAB UPRISING GI wari mayam khangnaraba ngaktani. toubatabu kanagi khutsinno , kari karam na oirakkhibano haibadudi tongganba mityeng kaya leinai. ( yengbiba yani  ttp://www.nytimes.com/2011/04/15/world/15aid.html?pagewanted=all  )
 Leingak Sason pairiba singna ahanbada thou sabiramdrabasu matung dadi miyamgi ihou na henna khankhatlakpada miyam gi apambado takhidaba ngamkhi de. Adumna Banagdesh ta leiriba akhoi gi manung da miyam gi mihut sinduna chen chongliba , ngangliba actively thabak chatthariba pumnamak ki mafamda haijaningbadi sarkar natraga mari leinaba authority na tabidre haiduna akhoi gi hak - eikhoi gi phangpham thokpa odhikar gi andolon da ning hanba yade, karam na tahanba yagani madugi maongda changsanba tai. Ishagi natraga khunai gi oiba  phangpham thokpa Odhikar do ISWOR NA PIBIRAKKADABA NATTE, Akhoigi hotnajabada leire. Bangladesh amadi india da mising likpa singda thengnariba cheitheng asi-gi m(a)tangda  akhoi gi students amadi naharol gi maikeidagi su khongjang khara changsanba mathou ni. Matam matam gi oiba ihouda saruk yaduna miyam gi apambado thabak oina onthoknaba taksanba leppoidabani.



Wednesday, May 9, 2012

Iramdam Bangladesh akhoina keidounungdasu kaothokchakhide

    Bangladesh thadoktuna Bengali singa loinana meitei macha kayasu North -America, Europe, Middle east na chingba city kayada thabak touduna, yum kei leiduna tang taba amadi yaipha-nungaiba mang ama sagatladuna anouba punsi amamuk hougatli.  ( Matang sida North America da Meitei singna khundakhiba gi samlappa wari di `` MEIRA `` gi mamangi issue da samlapna neinajakhrabani, kharani matung da blog asida image oina hapcharakke. ). Miramdam amadi malem gi jati kayana khundaraba mafamsingsida masa masa gi ngamjaba,  heinajaba thabak inkhang suduna hingnaba hotnari. Masha gi firep phagatlakpaga imung manung , keiroi leikai amadi mayamgi thabaktasu mateng kaya pangnarakkhi. aduna poknapham amadi iramdam Bangladesh thadoktuna miramdam da changjaduna chahi kaya leiraklabasu Bangladesh ki meitei singna Bangladesh ti keidounungdasu kaothok khide, kaobasu kaothok loi.



   Probasi amadi Obhibasi BD gi meitei singna saruk yakhiba amadi tengbanglakhiba thabak thouram kaya mayamnasu soidana khangnaramgani. ngasi gi wari sida maru oina Canada da leiba Bangladesh ki meitei ichin-inao kharana poknapham lamdam oiriba Bangladesh ki kari kari thabak thouram paikhitlibage paikhitli madugi pao khara pathok singda tamjabani . Maram di USA da leiba BD gi meitei sing gi misingsu yammi amasung makhoi gi thabak thouram kayadi local newspaper, online news amadi social-media na chingba mapham kayada mayamna ubiramlagani. Adumak oirabasu mathang da blog asimaktada USA da leiriba BD gi meitei singgi thouram amadi activities pumnamak su soidana nongmadi neinajrakke. Mayam kharanitang ngaibikho.

  Canada da leiriba Meitei singi manug da khawaidagi hanna lakpa mayamna nungsiduna MAMA natraga UNCLE haina koubiraba Thokchom Manihar ( Manipuri sahitya da SHONNEY )  gi matangda hanna khajiktang haijakhi ge. Canada da yum panduna angangsing pumnamak lairik tamduna tang tana leijarabasu Manipuri Sahitay da khudol kaya tammak khi. ngasi phaobada lamkoi wari amadi ningsing wari oina lairik ahum , Sheireng gi lairik ama , Lamkoi wari Singdudagi Bangla da handokpa ama phongkhare, aduga houjik houjik su iba leptri. bangladesh, Tripura , Assam, Manipur da phongba chephong kayadasu houjik houjik iba leptri. maathang chahi sida wari macha gi lairik ama phongnaba sinlang i. Asida mayamna yengsanfam thokpadi  Lekhok asigi ayamba LEKHA da Bangladesh ki Meitei singi nungi oiba wari amadi tattana thengnabigani. Bangladesh  ki Sylhet Sohor gi shapam leikaida pokpani haibado matam khudingmakta ningsingli.
  Mathang da SREE N GOPI  Foundation gi matang da khajiktanga muk panjage.      Foundation  asi  chatkhiba  chahi da houdokkhibani.  Canada gi Montreal da leiba  Juri upojila gi Goalbari   khunjagi ShroddheyO Pabung Sree Nameirakpam Gopi gi ahumsuba macha nipa Ananta Kumar singha (Nishi ) na mayamba  Brojokishor Singha (Montreal, Canada)   amasung Bidyamani Singha (NY, USA) ga tanaraga  foundation asi lingkhat khibani. Foundation asi lingkhat pagi maru oiba aim and object ti Bangladesh ta khundariba Meitei singi education amadi economy gi oiba chaokhat thouram kaya paikhattuna Bangladesh ki Meitei khunnaigi fivam fagat-hanbada saruk yagani haiduna foundation asigi mari leinabasing na khanghanlakkhi. Foundation asigi ahanba thouram ama oina lairikta thawai jaoba meitei meiheiroi singbu angang oiringaidagi pukning thougatnaba Primary level da ( class v ) britti phangba meiheiroi singbu award piduna taramna okkhi. Foundation asina chahi chahi gi oiba thouram kayasu mathang mathang  pangthok chagani haiduna Foundation gi thoupuba singna ningsinglakkhi. 

    Yamna chaothok chaningai oiraba thouram amana Bangladeshtagi lakpa meitei pumnamakna  saruk yaduna Manipuri Association of Canada gi thousil makhada  Academic Achievement Award in Bangladesh haiba thouram amasu chatliba chahi 2012 tagi houragani. SSC Exam da thoidok-hendokna result phabasingi manung dagi economy gi fivamda khara sotthahouba imungi students amabu khangatlaga chahigi oiba thouram amada Gold Medal amasung Certificate ka loinana Cash prize su pigani . Award asigi akuppa pao di MAC ki website ta yengbinaba apaba singda anurudh thamjari. http://www.manipuricanada.org/index.php?option=com_content&view=section&id=6&Itemid=28
          Juri Upojilagi Chhoto Dhamai da leiba MEETEI LAIRIK PUKEI  (http://e-pao.net/GP.asp?src=Snipp8..171211.dec11 ) gi maikei dagi  nungairaba anouba pao amasu tambirakkhi. Hairiba Chhoto Dhamai khunjagi Canada da  leiba OKHOI LAIRENJAM  gi senthang mateng - na 2011 gi Juniour School Certificate ( J S C ) da A+ amasung A Grade phangba Juri amasung Baralekha Upojila gi meitei student pumnamakpu MANA ( Award piduna ) piduna pukning thougat pagi thouram amasu hougatkhre. Thouram asi chahi chagi gi Pangthokkani haina Meitei Lairik Pukkei gi makeidagi mari leinabasingna tambirakkhi.

     Mathak ta panjakhiba thabak -thouram kayasi nattanasu Canada amadi USA da leiriba Bangladesh ki meitei singna paikhatchaba amadi tengbang-biba mayammasu leiramgani. Asida eina panjaribasidi eina thijin humjinbada phangjaba kharakhak adutani. Bangladesh ki oiba Thabak thouram kayadasu lannai oina mateng pangkhiba mayam amasu leiramgani khanjei. Maru oina `` MAHA RAS UTSOB ``  , `` MANIPURI BHASA UTSOB `` amadi North American Bangladesh Manipuri  Society Inc. na sinlangduna touba `` Talented Student Awards for Manipuri Students in Bangaladesh ``tasu Canada da leiba BANGLADESH ki meitei singsu Saruk yaribani.


   Samna hairabada poknapham lamdamdagi tamna leijarabasu miramdam da leijariba mayamna ngamjaba maongda maramdam Bangladesh ki meitei singi oiba thoudok thouram kayada hakthengnana saruk yajaba ngamjadrabasu maong amada natraga maong amada mateng pangduna saruk yari, Bangladesh ta leihouriba meitei khunnaibu tamna leirabasu nongmagi tattana  ningsing li, ningsingkhini.       
   


                             

Monday, April 30, 2012

2002 da Magazine amada phongkhiba wareng macha ` ma

               2002 da Bangladesh ta khundariba manipuri gi fivam yenglaga nungnang ba ama phaurak khi. Wahang khara dong dong chongthorakkhi thammoi nungdagi. Khanthaningai oiraba wahang singse ngasi dagi chahi tara mamangda phaourakkhiba oijarabasu ngasi su loukhat pa yaba wafam kharadi asum khara thengnari.  Hiram khara di ngasi su phong phong sari chahi tara gi matung dasu.

WAHANG HANGBA TOK-LOISI
ATTO SOMALUCHONA - SELF CRITISISM TOUBA TAMSI .







Thursday, April 5, 2012

Manipur gi mapan da leiba Meitei singna meitei lon charcha touba mathouni

মণিপুর মপান্দা লৈরবসু নত্রগা ননমণিপুরী গা য়ুম পানবিনরবসু ইমালোন ঙাংসি, ইমালোন কাওথোক্‌নগুমসি।

হন্দক্তা ঐ না বাংলাদেশকী মণিপুরী ভাষা উত্‌ সব কা মরি লৈননা ফোংবা `` মৈরা `` চেফোং দা হাপ্‌খিবা ্‌বারেংগী ব্‌ারোইশিন ব্লোগকী পাঠক ময়ামগী তমক লাইন খরা হাপচবনি।



( Photo - Ottawa gi Civilization Museum da, Manipuri Poet Robin S Ngangom. )



বাংলাদেশতা লৈরিবা মৈতৈ ছাত্র-ছাত্রিশিংনা থেংনরিবা লোনগী অব্াবা অদুসু ঐখোয়না খংদবা নত্তে। অঙাং ওইরিঙৈদা বাংলাগী লাইরিক পাবা মতমদা খংদনা অসুম হাইদুনা- রিডিং পাদুনা চৎখিবা, নুংগী ওইবা হিরম অদু খংবা ঙম্্দনা লৈহৌই। অমরোমদনা মৈতৈলোল পাবা মতমদনা বাংলাময়েকèা ইজরবসু বাংলাগী খোন্থোক্তা পারুবনা পাবা ঙমদবা অমদি হৈনদবা পোকতুনা অসুম মৈতৈলোনগী লাইরিক পাবা হৈতনা মৈতৈ মচা লাইরিক হৈবা কয়ানা অসুম মপুন্সি লেনখি । তুংদা বাংলা লোন মমুৎ তানা খংলকলবসু, মৈতৈলোনদি থাদোকখ্রে। লাইরিক হৈবা- ইজুকেটেদ পারশন অয়াম্ব¦না মশাগি মমালোন ইবা পাবা ঙমদবসিদি, তাবদা- খন্বদা য়াম্না ইকায়নিঙাইনি। বাংলাদা লাইরিক হৈরিবা পুম্নমক্না খজিক্তং হোৎনরগদি খোন্থোক মান্নদবগী পা-ব , ই-বদা লৈরিবা অপন্বসিদি অসুম নমখাইবা য়ারিবনি। মখোয় পুম্‌নামকতো মশাবু মশানা হন্থনা য়েংজবনি, হাইজনিংই। অদুগা নৌনা হৌগৎলকইবা মৈতৈ ময়েক তম্বাগী স্কুলনা চিংবা থৌরমদি হৌগৎলকপতা ঙাইরি বাংলাদেশতা। হৌজিক হৌজিক নৈনবদা মতাং চাদ্রি। মতম খরগা ঙাইখিসি।

অরোইবদা, মণিপুরগী মপান্দা লৈবা মৈতৈশিংনা মমালোনবু কাওথোক্তনবা নৈন-মিফমদুদা নিংশিংবিরকখিবা দা: তোইজাম তম্ফা দেবী না পাথোক্পা সেমিনারগী অই-চে দা পন্খিবা ্বাহৈশিংদো তমজরগা ্বারেং অসি লোইশনজরি। ‘‘ .... মমা লৈবাক নত্তবা অতোপ্পা মফমদা লৈখ্রবশিং অমসুং জাৎ মান্নদবা মফমদা ময়ুম মকৈ পানখ্রবশিংনসু তঙাইফদনা মমালোনবু শূংশোয় শোয়দনা শীজিন্নবা লেপ্লোইদবনি। হীংমিন্নরিবশিংগা ঙাঙনবগী তঞ্জা ইফংমক ফংদ্রবসু ফংনবা শীনব্ কান্নগনি। মদু ফাওবদা ফঙদ্রগনা নুমিৎ খূদিংগী য়ামদ্রবদা চে অমা অনীদি মমালোনগীদমক খন্দুনা ইবা লেপ্তবা ফৈ। মসিগী মতাংদা লাইরিক ময়েক চত্তবা মীশিংগী ব্াফম লাক্লগনা হৌজিক্তি লাইরিক ময়েক চৎত্রবসু মোবাইল ফোনদি লোয়না তৌবা হৈনৈ। তৌবা হৈত্রবসু পায়বদি হৈনৈ। মোবাইল ফোনগী মতেংনা মমালোল ঙাঙলিবা মীওইশিংগা লোন অসি ঙাংনবগি তঞ্জা লৌদুনা চিল্লবসু চিন্না নোংমগী মনুংদা শূপ্নগী মিকুপ মঙা তরাদং শূংশোয় শোয়দনা মমালোনগীদমক কায়থোকপীদুনা মমালোনবু মশাদগী মাঙখিদনবা অমদি মমালোন ঙাঙবা মীগী মশীং হন্থখিদনবা মীতৈলোন্না মমালোন ওইবা অদুবু মমা লৈবাক্তদি লৈত্রবা নুংশিজরবা ইচিন-ইনাও খুদিংমক্তা তৌবীবদা কান্নগনি হায়বা ব্াফমসি থমজরি। মসিদসু নত্তনা মমালোনগী ওইবা লাইরিক কয়া পাবা, সিনেমা, ড্রামা, লীলা কুম্মৈ হরাউশিংগী ওইবা কেসেটশিং য়েংদুনা মমালোনবু মশাদগী লাপথোকখিদনবা হোৎনবসু ফৈ। হায়রিবা ব্াফমসিগী মতাংদদি খুদোংচাবশিং অসি ফঙবদা ্‌বানা থোক্কদবা মফমশিং অমসুং মীওইশিংদা লোন অসিবু চাওখৎনবা হোৎনরিবা মীওইশিং, লন্নাই সংস্থান অমসুং লৈঙাকলোয়শিংগী মায়কৈদগী মতেং পাংফম থোকই। ’’ ( মণিপুরী লোন চাওখৎহন্নবগী থৌরাং , - ডা, তোইজাম তম্ফা দেবী ) অইবি অসিনা ব্ারোইশিন ওইনা হাইবিখিবা ‘‘ ইশম শুা হায়রবদা লোন অসি চাউখৎনবা হোৎনবদা লোনসিবু মমালোন ওইনা ঙাঙলিবা নহা অহল নুপী-নুপা লাইরিক হৈবা হৈতবা খুদিংগী থৌদাং লৈ হায়বসিনি।’’ ব্াফম অসি বাংলাদেশতা লৈরিবা ঐখোয়সু কাওথোক্তবনা ফগনি।

Wednesday, March 28, 2012

mashing na natte magunnani shak takkadaba

Meiteigi chairaoba amasung bangladesh ki shadhinata dibas ka mair leinana BD da leiba Meitei eikhoigi shaktakpada thamjaningba wafamdi,
1. ahanbada Bangladesh joy tousi mathangda world joy tounaba hotnasi
haibadi je kuno thabakta Bangladesh ki jatiya porjaida jounaba hotnaba tai, sannaroi - sportsman amabu oire, Phishabi amabu oire, Doctor amabu oire, lekhak amabu oire, Orthonitibid amabu oire, Ishei nongmai gi kalakar amabu oire, Film Maker amabu oire, developement thinker / activist amadi Humen rights ki activist amabu oire. Bangladesh ki National porjai da meitei ama oina mai paklaba matungda World ta BD gi meitei amani haina chongthoktuna mapham ama kannaba hotnaba tai.

2. Eikhoi gi chatna phathap ngakpaga loinana Bangladesh ki oiba interest tasu maipunana yaosannaba hotnasi

Lamyai da thaabal chongba amasung mandob ta Kang Sannaba ga loinan loinana Cricket, Football, Bedminton, daba na chingba makhal mathel gi sannabadasu mai onsanba tai amasung Bangladesh ki nation gi interest oiba dabi dawa tanliba andolon, sobha somabesh tasun changsanba tai. Mamangai da Meitei singi manungda shannaroi kaya leirammi, thana , jela -bivag porjai gi samaj kormi - rajniti karmi kayasu leirammi. tungdasu leirakkhini.

Mashing likpa akhoigidi Magun na shak takkadabani.